Zwracamy si\u0119 z gor\u0105c\u0105 pro\u015bb\u0105 o wsparcie finansowe na rzecz upami\u0119tnienia Teofili Kic – Sprawiedliwej w\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata, kt\u00f3rej nagrobek znajduje si\u0119 na Cmentarzu G\u0142\u00f3wnym w Przemy\u015blu w kwaterze nr 33, rz\u0105d 6 gr\u00f3b 21.<\/p>\n\n\n\n
Informujemy, \u017ce podczas niemieckiej okupacji Przemy\u015bla Teofila Kic wykaza\u0142a si\u0119 niezwyk\u0142\u0105 odwag\u0105 i cz\u0142owiecze\u0144stwem. Z nara\u017ceniem w\u0142asnego \u017cycia ukrywa\u0142a w swoim mieszkaniu Mari\u0119 Orwid oraz jej matk\u0119, kt\u00f3re by\u0142y \u017byd\u00f3wkami, ratuj\u0105c je przed prze\u015bladowaniem i \u015bmierci\u0105. Dzi\u0119ki jej pomocy obie kobiety przetrwa\u0142y, a Maria Orwid po wojnie zosta\u0142a wybitnym krakowskim psychiatr\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Odwaga i bezinteresowno\u015b\u0107 Teofili Kic s\u0105 \u015bwiadectwem najwy\u017cszych warto\u015bci, kt\u00f3re nie mog\u0105 zosta\u0107 zapomniane.<\/p>\n\n\n\n
Przez ponad rok Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej podejmowa\u0142o starania o godne upami\u0119tnienie Teofili Kic, by\u0142 to czas dope\u0142niania licznych formalno\u015bci, koniecznych do realizacji tego przedsi\u0119wzi\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n
Ze wzgl\u0119d\u00f3w statutowych, Muzeum nie mog\u0142o samodzielnie og\u0142osi\u0107 zbi\u00f3rki \u015brodk\u00f3w finansowych. St\u0105d, dzi\u0119ki \u017cyczliwo\u015bci i zaanga\u017cowaniu Zarz\u0105du Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Przemy\u015bla i Regionu, kt\u00f3re od lat podejmuje dzia\u0142ania na rzecz ochrony i upami\u0119tnienia zabytkowych nekropolii i miejsc pami\u0119ci narodowej, mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 og\u0142oszenie zbi\u00f3rki pod egid\u0105 Towarzystwa.<\/p>\n\n\n\n
Celem zbi\u00f3rki jest zebranie \u015brodk\u00f3w na ufundowanie tablicy pami\u0105tkowej, przeprowadzenie niezb\u0119dnych prac konserwatorskich przy nagrobku, a tak\u017ce na uregulowanie zaleg\u0142ych op\u0142at z tytu\u0142u utrzymania miejsca na Cmentarzu G\u0142\u00f3wnym w Przemy\u015blu.<\/p>\n\n\n\n
\u015arodki pieni\u0119\u017cne mo\u017cna wp\u0142aca\u0107 na subkonto bankowe Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Przemy\u015bla i Regionu, Rynek 5 37-700 Przemy\u015bl:<\/strong><\/p>\n\n\n\n PKO SA O\/Przemy\u015bl 10 1240 2568 1111 0010 9642 5300 z dopiskiem \u201ezbi\u00f3rka na nagrobek i tablic\u0119 dla Teofili Kic\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Zarz\u0105d Towarzystwa i Dyrekcja Muzeum z g\u00f3ry dzi\u0119kuj\u0105 za ka\u017cde nawet minimalne wsparcie finansowe.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Poni\u017cej przedstawiamy szersz\u0105 histori\u0119 Teofili Kic oraz Marii Orwid, a tak\u017ce okoliczno\u015bci, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do podj\u0119cia inicjatywy upami\u0119tnienia nagrobka.<\/p>\n\n\n\n Pochodz\u0105ca z Przemy\u015bla Maria Orwid podj\u0119\u0142a wiele dzia\u0142a\u0144 na polu psychiatrii, kt\u00f3re by\u0142y pionierskie nie tylko w naszym kraju, ale i tak\u017ce w \u015bwiecie. By\u0142a za\u0142o\u017cycielk\u0105 pierwszej w Polsce kliniki psychiatrii dzieci i m\u0142odzie\u017cy, w ramach jej dzia\u0142alno\u015bci wprowadza\u0142a za \u017celazn\u0105 kurtyn\u0119 terapi\u0119 rodzin. W latach 50-tych podj\u0119\u0142a badania z udzia\u0142em by\u0142ych wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz-Birkenau – na ich podstawie opisa\u0142a tzw. syndrom K-Z, kt\u00f3ry dzi\u015b powszechnienie znany jest jako zesp\u00f3\u0142 stresu posttraumatycznego.<\/p>\n\n\n\n Po 1989 roku by\u0142a inicjatork\u0105 prowadzenia psychoterapii Ocala\u0142ych z Holokaustu.<\/p>\n\n\n\n Pod koniec \u017cycia Maria Orwid cz\u0119sto wraca\u0142a my\u015blami do Przemy\u015bla, jej przedwojennej \u017cydowskiej spo\u0142eczno\u015bci i szcz\u0119\u015bliwego dzieci\u0144stwa, jakie tam sp\u0119dzi\u0142a. Wspomina\u0142a r\u00f3wnie\u017c trudne wojenne czasy, kt\u00f3re uda\u0142o jej si\u0119 przetrwa\u0107 dzi\u0119ki pomocy znajomej rodziny – Teofili.\u200b<\/p>\n\n\n\n Teofila Kic by\u0142a w\u00f3wczas przemysk\u0105 krawcow\u0105 i otoczy\u0142a Mari\u0119 oraz jej mam\u0119, Klar\u0119 Pfeffer opiek\u0105 po ich ucieczce z przemyskiego getta, jak r\u00f3wnie\u017c umo\u017cliwi\u0142a im prze\u017cycie ukrywaj\u0105c je w swoim mieszkanku na pi\u0119trze budynku, przy ulicy Matejki 10. Ich obecno\u015b\u0107 musia\u0142a by\u0107 utrzymywana w sekrecie nie tylko przed obcymi, ale r\u00f3wnie\u017c przed swoj\u0105 rodzin\u0105, mieszkaj\u0105c\u0105 na parterze.<\/p>\n\n\n\n Profesor Orwid zdo\u0142a\u0142a przed \u015bmierci\u0105 doprowadzi\u0107 do tego, \u017ce Teofila Kic zosta\u0142a za swoj\u0105 odwag\u0119 i bezinteresown\u0105 pomoc odznaczona przez izraelski Instytut Yad Vashem medalem „Sprawiedliwy w\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata”.<\/p>\n\n\n\n W 2021 roku, staraniem krakowskiej przewodniczki i badaczki historii kobiet, Alicji Zio\u0142o, jedna z krakowskich ulic zosta\u0142a nazwana imieniem profesor Marii Orwid. Sta\u0142a si\u0119 ona r\u00f3wnie\u017c bohaterk\u0105 jednego z rozdzia\u0142\u00f3w ksi\u0105\u017cki „Krakowianki. Twarze polskiej herstorii”. W czasie pracy nad ksi\u0105\u017ck\u0105 jej autorka, Alicja Zio\u0142o, dotar\u0142a do informacji, \u017ce gr\u00f3b Teofili Kic, znajduj\u0105cy si\u0119 na przemyskim Cmentarzu G\u0142\u00f3wnym i nie ma dysponenta, gdy\u017c Teofila Kic nie mia\u0142a dzieci, st\u0105d jej gr\u00f3b od dekad nie by\u0142 op\u0142acany i w przysz\u0142o\u015bci mo\u017ce zosta\u0107 usuni\u0119ty.<\/p>\n\n\n\n Autorka ksi\u0105\u017cki zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 o pomoc do Katarzyny Kosteckiej, zajmuj\u0105cej si\u0119 dziedzictwem \u017cydowskim w ramach dzia\u0142alno\u015bci Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej. Uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107 \u017cyj\u0105c\u0105 krewn\u0105 panny Fili – Barbar\u0119 Eberle-Kaznowsk\u0105, kt\u00f3ra w rozmowie z pracownic\u0105 muzeum potwierdzi\u0142a t\u0119 histori\u0119.<\/p>\n\n\n\n Prezydent Miasta Przemy\u015bla wyrazi\u0142 r\u00f3wnie\u017c zgod\u0119 na wsp\u00f3lne dzia\u0142anie na rzecz upami\u0119tnienia grobu Teofili Kic, podejmowane przez Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej we wsp\u00f3\u0142pracy z krakowskimi wsp\u00f3\u0142pracownikami i mi\u0142o\u015bnikami dorobku Marii Orwid. Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej nawi\u0105za\u0142o tak\u017ce wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Zarz\u0105dem Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Przemy\u015bla i Regionu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Zwracamy si\u0119 z gor\u0105c\u0105 pro\u015bb\u0105 o wsparcie finansowe na rzecz upami\u0119tnienia Teofili […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":6823,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-6822","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","col-md-12"],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage.jpg",1920,1024,false],"thumbnail":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage.jpg",1920,1024,false],"medium_large":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-768x410.jpg",768,410,true],"large":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage.jpg",1140,608,false],"1536x1536":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-1536x819.jpg",1536,819,true],"2048x2048":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage.jpg",1920,1024,false],"voluto-900x9999":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-900x480.jpg",900,480,true],"voluto-500x9999":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-500x267.jpg",500,267,true],"voluto-500x500":["https:\/\/tppir.przemysl.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/collage-500x500.jpg",500,500,true]},"uagb_author_info":{"display_name":"TPPiR","author_link":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/?author=6"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Zwracamy si\u0119 z gor\u0105c\u0105 pro\u015bb\u0105 o wsparcie finansowe na rzecz upami\u0119tnienia Teofili […]","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6822","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6822"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6822\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6826,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6822\/revisions\/6826"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6823"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6822"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6822"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tppir.przemysl.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6822"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}